Apologeticus 2.1
Si certum est denique nos nocentissimos esse, cur a vobis ipsis aliter tractamur, quam pares nostri, id est caeteri nocentes? cum ejusdem noxae eadem tractatio deberet intervenire.
PL 1, 270Bもし結局のところ、われわれが最も有害な者であることが確実であるならば、なぜわれわれは、われわれと同等の者たち、すなわちその他の犯罪者たちとは異なる仕方で、諸君自身によって扱われるのか。同じ罪過には同じ扱いが与えられるべきであるのに。
Apologeticus 2.2
Quodcumque dicimur, cum alii dicuntur, et proprio ore et mercenaria advocatione utuntur ad innocentiae suae commendationem. Respondendi, altercandi facultas patet, quando nec liceat indefensos et inauditos omnino damnari.
PL 1, 270Bわれわれが言われるのと同じことが他の者たちについて言われるとき、彼らは自分自身の口をも、また雇われた弁護人をも、おのれの無実を証すために用いる。応答し、論争する機会が開かれている。なぜなら、弁護もされず、聴聞もされずに断罪されることは、そもそも許されないからである。
Apologeticus 2.3
Sed Christianis solis nihil permittitur loqui, quod caussam purget, quod veritatem defendat, quod judicem non faciat injustum. Sed illud solum exspectatur quod odio publico necessarium est, confessio nominis, non examinatio criminis:
PL 1, 270Bしかしキリスト教徒だけには、みずからの訴訟を晴らすようなこと、真理を弁護するようなこと、裁判官を不正な者とせぬようなことは、何一つ語ることが許されない。ただ、公の憎悪にとって必要なことだけが期待される。すなわち、名の告白であって、犯罪の吟味ではない。
Apologeticus 2.4
quando si de aliquo nocente cognoscitis, non statim confesso eo nomen homicidae, vel sacrilegi, vel incesti, vel publici hostis (ut de nostris elogiis loquar) contenti sitis ad pronuntiandum, nisi et consequentia exigatis, qualitatem facti, numerum, locum, modum, tempus, conscios, socios.
PL 1, 272Aというのも、もし諸君が何らかの犯罪者について審理するならば、その者が殺人者、あるいは冒瀆者、あるいは近親相姦者、あるいは公の敵という名を告白したからといって、直ちに判決を下すのに満足することはなく――われわれに対する告発文について言うならば――むしろそれに続くこと、すなわち行為の性質、回数、場所、時、共犯者、仲間をも要求するはずだからである。
Apologeticus 2.5
De nobis nihil tale, cum aeque extorqueri oporteret, quodcunque falso jactatur, quot quisque jam infanticidia degustasset, quot incesta contenebrasset, qui coci, qui canes affuissent. O quanta illius praesidis gloria, si eruisset aliquem, qui centum jam infantes comedisset!
PL 1, 272Aわれわれについては、そのようなことは何もない。しかるに、虚偽をもって喧伝される事柄――各人がすでに幾人の幼児を味わったか、幾つの近親相姦を闇の中で犯したか、いかなる料理人が、いかなる犬が居合わせたか――も同様に引き出されるべきであろうに。ああ、もし総督が、すでに百人の幼児を食べた者を暴き出せたなら、どれほどの栄光であったことか。
Apologeticus 2.6
Atquin invenimus inquisitionem quoque in nos prohibitam. Plinius enim Secundus cum provinciam regeret, damnatis quibusdam Christianis, quibusdam gradu pulsis, ipsa tamen multitudine perturbatus, quid de caetero ageret, consuluit tunc Trajanum imperatorem, allegans praeter obstinationem non sacrificandi, nihil aliud se de sacramentis eorum comperisse, quam coetus antelucanos ad canendum Christo ut Deo et ad confoederandam disciplinam, homicidium, adulterium, fraudem, perfidiam, et caetera scelera prohibentes.
PL 1, 273Aしかるにわれわれは、われわれに対する審問すらも禁じられていることを見出す。すなわちプリニウス・セクンドゥスは、属州を治めていたとき、あるキリスト教徒たちを断罪し、あるキリスト教徒たちを地位から追放したが、その数の多さに困惑し、その後どうすべきかを、時の皇帝トラヤヌスに諮問した。彼が申し立てたところによれば、彼らの秘儀について、犠牲を捧げることへの頑迷な拒否のほかには何も発見しなかった。すなわち、夜明け前の集会でキリストを神として賛美し、殺人、姦淫、詐欺、背信、その他もろもろの悪事を禁じる規律を確認し合うということのほかは。
Apologeticus 2.7
Tunc Trajanus rescripsit, hoc genus inquirendos quidem non esse, oblatos vero puniri oportere.
PL 1, 273Aすると、トラヤヌスはこう回答した。この種の者たちは探索されるべきではないが、しかし訴え出られた者は罰せられねばならない、と。
Apologeticus 2.8
O sententiam necessitate confusam! Negat inquirendos ut innocentes, et mandat puniendos ut nocentes. Parcit et saevit, dissimulat et animadvertit. Quid temetipsum censura circumvenis? si damnas, cur non et inquiris? si non inquiris, cur non et absolvis? Latronibus vestigandis per universas provincias militaris statio sortitur; in reos majestatis et publicos hostes omnis homo miles est, ad socios, ad conscios usque inquisitio extenditur.
PL 1, 273Bああ、必然性に混乱させられた判決よ。無実の者として探索すべきでないと言いながら、有罪の者として罰するよう命じている。容赦しながら苛烈であり、見過ごしながら処罰する。裁定よ、なぜおのれ自身を欺くのか。もし断罪するのであれば、なぜ探索もしないのか。もし探索しないのであれば、なぜ無罪放免もしないのか。盗賊を捜索するために全属州にわたって軍の哨戒が配置され、大逆罪の被告と公の敵に対しては、あらゆる人間が兵士となる。審問は仲間や共犯者にまで及ぶ。
Apologeticus 2.9
Solum Christianum inquiri non licet, offerri licet, quasi aliud esset actura inquisitio, quam oblationem. Damnatis ergo oblatum; quem nemo voluit requisitum, qui, puto, jam non ideo meruit poenam, quia nocens est, sed quia, uon requirendus, inventus est.
PL 1, 274Aキリスト教徒だけは、探索することは許されず、訴え出ることは許される。あたかも審問が訴え出ること以外の何かをなすとでもいうかのようにである。かくして諸君は、誰も探索することを望まなかった者を、訴え出られたがゆえに断罪する。彼はもはや、有罪であるがゆえにではなく、探索されるべきでない者であるのに見出されたがゆえに、刑罰に値したのだと、私は思う。
Apologeticus 2.10
Itaque nec in illo ex forma malorum judicandorum agitis erga nos, quod caeteris negantibus adhibetis tormenta ad confitendum, solis Christianis ad negandum; cum, si malum esset, nos quidem negaremus, vos vero confiteri tormentis compelleretis. Neque enim ideo putaretis non requirenda quaestionibus scelera, quia certi essetis admitti ea ex nominis confessione, qui hodie de confesso homicida, scientes homicidium quid sit, nihilominus ordinem extorquetis admissi:
PL 1, 274Aかくして諸君は、この点においても、悪人を裁く通例のやり方に従ってわれわれを扱っていない。すなわち、他の者たちが否認するときには自白させるために拷問を用いるのに、キリスト教徒に対してだけは否認させるために拷問を用いる。もしそれが悪であるならば、われわれこそ否認するはずであり、諸君は拷問によって自白を強いるはずであろうに。なぜなら、たとえ名の告白によってその罪が犯されたことを確信していたとしても、諸君はそれゆえに尋問による罪の探索を不要と考えることはないはずだからである。現に今日、殺人を自白した者について、殺人とは何であるかを知りながらも、諸君はなお犯行の詳細を拷問によって引き出そうとするではないか。
Apologeticus 2.11
quo perversius, cum praesumatis de sceleribus nostris ex nominis confessione cogitis tormentis de confessione decedere, ut negantes nomen pariter utique negemus et scelera, de quibus ex confessione nominis praesumpseratis.
PL 1, 274Bそれゆえいっそう倒錯しているのは、諸君が名の告白からわれわれの罪を先取りして推定しておきながら、拷問によってその告白を撤回するよう強いるということである。名を否認する者は、当然、名の告白から推定されていた罪をも同時に否認することになるからである。
Apologeticus 2.12
Sed, opinor, non vultis nos perire, quos pessimos creditis. Sic enim soletis dicere homicidae; Nega: laniari jubere sacrilegum, si confiteri perseveraverit. Si non ita agitis circa nocentes, ergo nos innocentissimos judicatis, cum quasi innocentissimos non vultis in ea confessione perseverare, quam necessitate, non justitia damnandam a vobis sciatis.
PL 1, 275Aしかし私は思う、諸君は、最悪の者と信じているわれわれが滅びることを望んでいないのだ、と。というのも、諸君は殺人者に対しては『否認せよ』と言い、冒瀆者に対しては、もし自白し続けるならば引き裂けと命じるのが常だからである。もし諸君が犯罪者であるわれわれに対してそのように振る舞わないのであれば、諸君はわれわれを最も潔白な者と判断していることになる。なぜなら、諸君は、正義によってではなく必要に迫られて断罪せねばならぬと知っているその告白に、あたかも最も潔白な者であるかのように、われわれが固執し続けることを望まないからである。
Apologeticus 2.13
Vociferatur homo: Christianus sum. Quod est dicit; tu vis audire quod non est. Veritatis extorquendae praesides, de nobis solis mendacium elaboratis audire. Hoc sum, inquit, quod quaeris, an sim; quid me torques in perversum? confiteor, et torques; quid faceres, si negarem? Plane aliis negantibus non facile fidem accommodatis; nobis, si negaverimus, statim creditis.
PL 1, 275A人は声高に叫ぶ、『私はキリスト教徒である』と。彼はあるがままを言う。しかし諸君は、あらぬことを聞きたがる。真理を拷問によって引き出すべき総督たちよ、諸君はわれわれについてだけは、虚偽を聞き出そうと苦心する。『私は、あなたが問うている当のものである』と彼は言う。『なぜ私を倒錯した仕方で拷問にかけるのか。私は告白しているのに、あなたは拷問する。もし私が否認したなら、あなたはどうするであろうか。』明らかに、諸君は他の者たちが否認するときには容易に信を置かない。しかしわれわれが否認するならば、諸君は直ちに信じるのだ。
Apologeticus 2.14
Suspecta sit vobis ista perversitas, ne qua vis lateat in occulto , quae vos adversus formam, adversus naturam judicandi, contra ipsas quoque leges ministret. Nisi enim fallor, leges malos crui jubent, non abscondi; confessos damnari praescribunt, non absolvi. Hoc senatus consulta, hoc principum mandata definiunt, hoc imperium, cujus ministri estis. Civilis, non tyrannica dominatio [vestra] est.
PL 1, 276Aこの倒錯を、諸君は疑わしいものと見なすべきである。何か隠れた力が、裁判の通例に反して、裁判の本性に反して、そして諸法そのものにさえ反して、諸君を動かしているのではないかと。私の誤りでなければ、諸法は悪人が暴かれることを命じ、隠されることを命じない。自白した者は断罪されるべきことを規定し、無罪放免されるべきことは規定しない。これは元老院決議が、これは皇帝の勅令が定めることである。諸君がその奉仕者であるこの帝国は、市民的な支配であって、僭主的な支配ではない。
Apologeticus 2.15
Apud tyrannos enim tormenta etiam pro poena adhibentur; apud vos soli quaestioni temperantur. Vestram illis servate legem usque ad confessionem; et si confessione praeveniantur, vacabunt. Sententia opus est; debito nocens expungendus est, non eximendus. Denique illum nemo gestit absolvere,
PL 1, 277Aというのも、僭主たちのもとでは拷問は刑罰としてすら用いられたが、諸君のもとでは、拷問はもっぱら審問のためにのみ加減して用いられるからである。自白に至るまでのみ必要とされるその拷問について、諸君自身の法を守るがよい。そして、もし自白が先んじてなされるならば、拷問はもはや無用となり、必要なのは判決だけである。有罪の者は、負うべき刑罰をもって決着をつけられるべきであって、それを免れさせられるべきではない。実に、誰もその者を無罪放免しようとは望まない。
Apologeticus 2.16
non licet hoc velle; ideo nec cogitur quisquam negare. Christianum, hominem omnium scelerum reum deorum, imperatorum, legum, morum, naturae totius inimicum existimas, et cogis negare, ut absolvas, quem non poteris absolvere, nisi negaverit.
PL 1, 277Aこれを望むことは許されない。それゆえ、誰一人として否認を強いられることはない。ところが諸君は、キリスト教徒を、あらゆる罪の被告、神々の、皇帝たちの、法の、道徳の、全自然の敵と見なしながら、なお否認するよう強いる。それは、否認しないかぎり無罪放免しえないはずの者を、無罪放免するためである。
Apologeticus 2.17
Praevaricaris in leges. Vis ergo neget se nocentem, ut eum facias innocentem, et quidem invitum jam, nec de praeterito reum. Unde ista perversitas? ut etiam illud non recogitetis, sponte confesso magis credendum esse, quam per vim neganti; vel ne compulsus negare, non ex fide negarit; et absolutus ibidem post tribunal de vestra rideat aemulatione, iterum Christianus.
PL 1, 278A諸君は法に背いている。すなわち、諸君はその者が有罪であることを否認するよう望み、それによって彼を無実の者とする。しかも本人の意に反してであり、もはや過去の罪についてすら問われない者とするのである。この倒錯はどこから来るのか。すなわち、みずから進んで自白した者のほうが、力によって否認する者よりも信じられるべきであるということすら、諸君は考え直さないのである。あるいは、否認を強いられた者が、真実の心からではなく否認し、無罪放免された当のその場、法廷の後ろで、再びキリスト教徒として、諸君の対抗心をあざ笑うのではないかということも。
Apologeticus 2.18
Cum igitur in omnibus nos aliter disponatis, quam caeteros nocentes, id unum contendendo, ut de eo nomine excludamur (excludimur enim, si facimus, quae faciunt non Christiani), intelligere potestis non scelus aliquod in caussa esse, sed nomen, quod quaedam ratio aemulae operationis insequitur, hoc primum agens, ut homines nolint scire pro certo, quod se nescire pro certo sciunt.
PL 1, 278Aかくして、諸君はあらゆる点において、われわれを他の犯罪者たちとは異なる仕方で処遇し、ただ一つのこと、すなわちわれわれがその名から除外されるようにと努めているのであるから――もしわれわれが非キリスト教徒のなすことをなすならば、われわれは除外されるのだから――諸君は、訴訟の争点が何らかの罪ではなく、名であることを理解しうるはずである。この名を、ある種の対抗的な働きの理が追いかけているのであって、それがまず第一になすことは、人々が、自分たちが確実に知らないと確実に知っていることを、確実に知ろうとは望まないようにさせることなのである。
Apologeticus 2.19
Ideo et credunt de nobis quae non probantur, et nolunt inquiri, ne probentur non esse, quae malunt credi esse, ut nomen illius aemulae rationis inimicum, praesumptis, non probatis criminibus, de sua sola confessione damnetur. Ideo torquemur confitentes, et punimur perseverantes, et absolvimur negantes, quia nominis praelium est.
PL 1, 279Aそれゆえ彼らは、証明されぬことをわれわれについて信じ、探索されることを望まない。信じたいと願っていることが、実は存在しないと証明されてしまうことを恐れてである。かくしてあの対抗的な理の敵たる名は、証明された罪状によってではなく、先取りされた罪状によって、その名自身の告白だけによって断罪される。それゆえわれわれは、告白すれば拷問され、貫き通せば罰せられ、否認すれば無罪放免される。なぜなら、これは名をめぐる戦いだからである。
Apologeticus 2.20
Denique quid de tabella recitatis illum Christianum, cur non et homicidam? Si homicida Christianus, cur non incestus? vel quodcunque aliud nos esse creditis? In nobis solis pudet aut piget ipsis nominibus scelerum pronuntiare? Christianus si nullius criminis reus est, nomen valde infestum, si solius nominis crimen est.
PL 1, 279Aそもそも、諸君はなぜ調書からその者を『キリスト教徒』と読み上げるのか。なぜ『殺人者』とも読み上げないのか――もしキリスト教徒が殺人者であるならば。なぜ『近親相姦者』とも、あるいは諸君がわれわれについて信じているその他何であれとも読み上げないのか。われわれについてだけは、罪そのものの名を口にすることを恥じ、あるいは嫌うのか。『キリスト教徒』がいかなる犯罪の名によって告発されているのでもないとすれば、名それ自体だけが罪であるというのは、実に馬鹿げたことである。